Commewijne

Hoe kom je van Paramaribo naar Commewijne?

Je steekt de Surinamerivier over met een bootje of je rijdt over de Jules Wijdenboschbrug.

De leukste manier is met een klein bootje over de rivier naar Meerzorg, aan de overkant van de binnenstad. Je neemt je fiets mee aan boord en begint aan de overkant meteen te fietsen. Voor een route naar Fort Nieuw Amsterdam en Frederiksdorp vertrek je met de boot vanaf de steiger bij Leonsberg, ten noorden van de stad.

Met de auto of taxi rijd je over de Jules Wijdenboschbrug, de grote brug over de Surinamerivier. Dat is handig als je naar een plantage verder weg wilt of er wilt overnachten. Fietsen over de brug is af te raden: hij is hoog, lang en druk met verkeer.

Veel touroperators in Paramaribo bieden georganiseerde fietstochten aan, inclusief fiets, boot, gids en lunch. Ga je liever zelf, huur dan een fiets in Paramaribo en controleer de remmen en banden voordat je vertrekt.

Plan Commewijne bij voorkeur op een van je eerste dagen in Suriname: het is een rustige manier om aan het klimaat te wennen voordat je verder reist. Regel je entry fee wel ruim voor vertrek, want die kun je niet op de luchthaven kopen; hoe dat werkt, lees je in visum voor Suriname.

Welke plantages bezoek je in Commewijne?

De plantages in Commewijne zijn heel verschillend: van overgroeide natuur tot gerestaureerde huizen waar je kunt slapen.

• Peperpot: voormalige koffie- en cacaoplantage, nu een natuurpark met wandelpaden, vogels en apen in de bomen. Vlak bij Meerzorg.
• Mariënburg: voormalige suikerplantage met de resten van een suikerfabriek en een plek met een beladen geschiedenis van contractarbeid.
• Frederiksdorp: gerestaureerde plantage met houten gebouwen aan de rivier, waar je ook kunt overnachten.
• Rust en Werk, Johan en Margaretha, Katwijk en Alliance: kleinere plantages die je onderweg tegenkomt of met een tour bezoekt.

De plantages zijn niet alleen mooi, ze vertellen ook het verhaal van slavernij en, na de afschaffing in 1863, van contractarbeiders uit India, Java en China. Kies een gids die dat verhaal vertelt, dan begrijp je beter waarom Suriname is zoals het is.

In Peperpot zie je vaak apen en tientallen soorten vogels. Kijk ernaar, maar voer ze niet. Neem een verrekijker mee en ga vroeg in de ochtend; dan is het koeler en zijn de dieren actiever.

Hoe fiets je door Commewijne?

Er zijn twee klassieke fietsroutes, allebei vlak en goed te doen in een dag.

Route 1: Meerzorg en Peperpot

Je steekt met het bootje over naar Meerzorg en fietst naar Peperpot en verder langs de plantages aan de rivier. Een gangbare route is ongeveer 20 kilometer, over een mix van asfalt en zandpaden. Reken met stops en een wandeling in Peperpot op een halve tot hele dag.

Route 2: Leonsberg, Fort Nieuw Amsterdam en Frederiksdorp

Vanaf de steiger in Leonsberg vaar je naar Fort Nieuw Amsterdam. Daarna fiets je langs Mariënburg naar Frederiksdorp, waar je kunt lunchen of overnachten. Deze route combineer je goed met een dolfijnentocht aan het eind van de middag, die ook bij Leonsberg vertrekt.

Fiets in de ochtend en neem minstens anderhalve liter water per persoon mee, plus zonnebrand en een pet. Er zijn onderweg weinig winkels. Rijd niet in het donker terug: er is weinig verlichting en de laatste boot gaat niet laat. Kijk vooraf hoe laat die vertrekt.

Wat zie je bij Fort Nieuw Amsterdam?

Fort Nieuw Amsterdam ligt op de punt waar de Commewijnerivier en de Surinamerivier samenkomen.

Het fort werd in de achttiende eeuw gebouwd om de plantages en de toegang tot Paramaribo te verdedigen. Het is nu een openluchtmuseum, met wallen, kanonnen, oude gebouwen en een kleine tentoonstelling. Vanaf de dijk heb je uitzicht over de brede riviermonding.

Trek er een uur tot anderhalf uur voor uit. De entreeprijs is niet altijd duidelijk online te vinden; neem wat contant geld in SRD mee. Bij georganiseerde fietstochten zit de toegang meestal in de prijs.

Hoe zie je dolfijnen in Commewijne zonder ze te storen?

In de monding van de Surinamerivier en de Commewijnerivier leven Guyana-dolfijnen, die je vanaf een boot kunt zien.

De Guyana-dolfijn, lokaal profosu genoemd, is een kleine dolfijn van ongeveer 1,3 tot 1,9 meter. Tochten vertrekken meestal rond 16.00 uur vanaf de steiger bij Leonsberg; de eerste dolfijnen zie je vaak rond 17.00 uur, waarna je terugvaart bij zonsondergang.

Er zijn in Suriname geen officiële regels gevonden voor dolfijnentochten, dus het hangt af van de schipper. Kies een schipper die afstand houdt en vraag dat ook voor vertrek.

• Houd ruim afstand, als richtlijn minstens 50 meter.
• Vaar de dolfijnen niet achterna en vaar niet midden door een groep.
• Laat de motor stationair draaien of zet hem uit als de dolfijnen dichtbij komen.
• Niet zwemmen bij de dolfijnen en niet voeren.

Sommige tours bieden ’s avonds kaaimannen spotten aan. Dat kan, zolang je kijkt met een lamp vanaf de boot. Sla tours over waarbij een kaaiman wordt gevangen en vastgehouden voor een foto: dat is stressvol en schadelijk voor het dier.

Zelf fietsen of een georganiseerde tour?

Beide kan; het hangt af van hoeveel je zelf wilt regelen.

• Zelf fietsen – voordelen: eigen tempo, goedkoper, vrij in je stops; nadelen: fiets, boot en route zelf regelen; minder uitleg over de geschiedenis
• Georganiseerde fietstocht – voordelen: fiets, boot, gids en lunch geregeld; verhalen over de plantages; nadelen: vaste tijden, in een groep
• Tour met auto of bus – voordelen: geschikt als je niet wilt fietsen of met kinderen reist; nadelen: je ziet minder van het landschap
• Overnachten op een plantage – voordelen: rustige avond en vroege ochtend aan de rivier; nadelen: eenvoudige voorzieningen; vooraf reserveren

Prijzen voor fietstours en plantage-overnachtingen verschillen sterk per aanbieder en seizoen. Vergelijk een paar aanbieders en vraag wat inbegrepen is: fietshuur, boot, entree en lunch. Hoe je de dolfijnentocht combineert met de fietsdag, kun je meestal bij dezelfde organisatie regelen.

Wanneer ga je naar Commewijne en waar let je op?

Commewijne kun je het hele jaar bezoeken, maar in de droge tijd fiets je het prettigst.

De grote droge tijd van half augustus tot begin december is het beste moment om te fietsen; ook februari tot april is relatief droog. In de regentijd worden zandpaden modderig en kun je overvallen worden door stevige buien. Neem dan een regenjas mee en houd je planning flexibel.

Commewijne is rustiger dan Paramaribo, maar laat ook hier geen spullen onbeheerd achter op je fiets. Suriname is sinds 2025 malariavrij, maar bescherm je tegen muggen, zeker bij zonsondergang op het water. Meer over het land lees je op de pagina over Suriname; wil je daarna het binnenland in, kijk dan bij Brokopondo. Zeeschildpadden zie je van februari tot en met augustus bij Galibi, verder naar het oosten.