7 landen · 523.000 km² · ruim 50 miljoen inwoners · ruim 70 talen
Midden-Amerika in het kort
Midden-Amerika is de smalle landbrug tussen Noord- en Zuid-Amerika: zeven landen op 523.000 vierkante kilometer, samen kleiner dan Frankrijk en Spanje bij elkaar. Op het smalste punt, in Panama, ligt er maar vijftig kilometer tussen de Stille Oceaan en de Caribische Zee.
Officieel is Midden-Amerika geen apart werelddeel. Geografen rekenen de landengte tot het continent Noord-Amerika, samen met Canada, de Verenigde Staten en Mexico. Op Reisatlas hebben we die twee uit elkaar gehaald, omdat het in de praktijk om twee heel verschillende reizen gaat. In het noorden leg je honderden kilometers af tussen de nationale parken. Hier ligt alles zo dicht op elkaar dat je in drie weken vier landen doet.
Die smalte is het hele verhaal. Je rijdt in één ochtend van een vulkaan naar een koraalrif, en je slaapt de ene nacht op 1.500 meter hoogte in de koelte en de volgende aan een strand met palmen. Ook Cuba en de Dominicaanse Republiek staan op deze pagina, al horen die geografisch bij de Caribische eilanden en niet bij het vasteland. Hieronder beantwoorden we de vragen die bij deze regio horen: hoe je landen aan elkaar rijgt, wanneer het regent, wat het kost en waar het wel en niet veilig is.
Welke landen in Midden-Amerika kun je bezoeken?
Elk land heeft zijn eigen reden om te gaan. Costa Rica is het makkelijkst en het groenst, Guatemala het rijkst aan cultuur, Belize het beste voor duiken en Nicaragua het voordeligst. Panama verrast met een skyline naast onbewoonde eilanden, en Honduras heeft op Roatán een van de goedkoopste duikplekken ter wereld. Cuba en de Dominicaanse Republiek zijn eilanden en vragen een eigen reis.
Hoe reis je door Midden-Amerika van land naar land?
Omdat de landen klein zijn en tegen elkaar aan liggen, combineert bijna iedereen er meerdere. De klassieke route heet de gringo trail en loopt van noord naar zuid of andersom.
De noordelijke helft begint meestal in Guatemala-Stad of Cancún. Je doet Antigua, het Atitlánmeer en Tikal, steekt over naar Belize voor het rif en zakt via Honduras af naar Nicaragua. Reken op drie weken.
De zuidelijke helft loopt van Nicaragua via Costa Rica naar Panama-Stad. Dat is het comfortabelste stuk, met de beste wegen en de meeste toeristische infrastructuur. Twee weken is daarvoor genoeg.
Tussen de landen reis je met shuttlebusjes die van hostel tot hostel rijden. Ze kosten 25 tot 60 dollar per traject, regelen de grensovergang voor je en zijn een stuk sneller dan de lokale chicken bus. Die laatste is spotgoedkoop en een ervaring op zich, maar kost je een hele dag.
Grensovergangen kosten tijd en soms een paar dollar uitreisbelasting. Neem kleine dollarbiljetten mee, want bij de grens staat zelden een pinautomaat.
Met welk land in Midden-Amerika begin je het beste?
Costa Rica is veruit het populairste land van de regio, en daar zijn goede redenen voor.
Het land schafte in 1949 zijn leger af en stopte dat geld in onderwijs en natuurbehoud. Ruim een kwart van het grondgebied is nu beschermd, en dat merk je. Luiaards, toekans en brulapen zie je zonder ernaar te hoeven zoeken.
De infrastructuur is de beste van Midden-Amerika. De wegen zijn te doen met een gewone huurauto, er is overal internet, je kunt het kraanwater drinken en de medische zorg is op niveau.
Dat comfort heeft een prijs. Costa Rica is twee tot drie keer zo duur als Nicaragua, en op bekende plekken als Manuel Antonio en La Fortuna betaal je toeristentarief.
Met kinderen werkt het land uitstekend. Korte afstanden, veel dieren, weinig gezondheidsrisico’s en lodges die op gezinnen zijn ingesteld. Voor een eerste verre reis met kinderen is dit een van de zachtste landingen die er zijn.
Waar kun je in Midden-Amerika het beste duiken?
De Caribische kant van Midden-Amerika ligt aan het op een na grootste koraalrif ter wereld, en dat maakt duiken en snorkelen hier een reden op zich om te komen.
Het Mesoamerikaanse rif loopt ruim duizend kilometer langs Mexico, Belize, Guatemala en Honduras. Het is minder bekend dan het Great Barrier Reef, maar op veel plekken in betere staat.
Het Great Blue Hole voor de kust van Belize is de bekendste duikplek van de regio: een ingestorte grot van driehonderd meter doorsnee en honderdveertien meter diep. Het is een duik voor gevorderden, en vanuit een vliegtuigje is hij eerlijk gezegd indrukwekkender dan van onderaf.
Roatán in Honduras is een van de goedkoopste plekken ter wereld om je duikbrevet te halen. Een open water-cursus kost er rond de 300 dollar, ongeveer de helft van wat je in Europa betaalt.
Aan de Stille Oceaankant draait het niet om koraal maar om groot spul. Bij Coiba in Panama en de Golfo Dulce in Costa Rica zwemmen walvishaaien en bultruggen, en die laatste krijgen er tussen juli en oktober hun jongen.
Wanneer is de beste reistijd voor Midden-Amerika?
Midden-Amerika kent twee seizoenen, en die heten er niet zomer en winter. De lokale namen zijn verano voor het droge seizoen en invierno voor het natte.
Het droge seizoen loopt van december tot april. Dat is het hoogseizoen, met de meeste zon, de hoogste prijzen en de drukste parken. Wil je zekerheid over het weer, dan ga je dan.
Het regenseizoen duurt van mei tot november en is minder erg dan het klinkt. Meestal is het ’s ochtends droog en valt er aan het eind van de middag een stevige bui van een paar uur. Alles staat dan groen, de watervallen zijn op hun krachtigst en je betaalt een derde minder.
September en oktober zijn de uitzondering. Dat zijn de natste maanden, en aan de Caribische kust loopt het orkaanseizoen van juni tot november met een piek in september.
De Caribische kust wijkt sowieso af van de rest. Daar valt het hele jaar door regen, met februari tot april en september als de droogste maanden.
Welke ruïnes en koloniale steden moet je in Midden-Amerika zien?
De regio was duizend jaar lang het hart van de mayabeschaving en daarna driehonderd jaar Spaanse kolonie. Beide lagen liggen er nog.
Tikal in het noorden van Guatemala is de indrukwekkendste mayastad die je kunt bezoeken. Tempels van zeventig meter steken er boven het regenwoud uit, en wie voor zonsopkomst binnen is hoort vooral brulapen. Ga vroeg, want tegen elf uur is het er dertig graden en druk.
Copán in Honduras is kleiner maar heeft het fijnste beeldhouwwerk van de hele mayawereld. De hiërogliefentrap telt ruim tweeduizend tekens en is de langste inscriptie die uit die tijd bewaard is gebleven.
Antigua in Guatemala is de mooiste koloniale stad van de regio, met geplaveide straten, pastelkleurige gevels en drie vulkanen aan de horizon. Een aardbeving verwoestte de stad in 1773, en de ruïnes van de kerken staan er nog tussen de huizen.
Havana en Granada in Nicaragua doen daar weinig voor onder. Havana is het grootst en het meest vervallen, wat het juist fotogeniek maakt. Granada aan het Nicaraguameer is compacter en in een dag te doen.
Wat kost een reis door Midden-Amerika?
Het verschil tussen het goedkoopste en het duurste land van de regio is groot genoeg om je route erop aan te passen.
Nicaragua, Guatemala en Honduras zijn het voordeligst. Met 35 tot 50 euro per persoon per dag kom je er ruim rond, inclusief een privékamer, drie maaltijden en vervoer. Een lokale maaltijd kost twee tot vier euro.
Belize en Panama zitten in het midden, op 60 tot 90 euro per dag. Belize is duurder dan je op grond van de buurlanden verwacht, doordat het met Amerikaanse dollars werkt en bijna alles importeert.
Costa Rica is het duurst, met 90 tot 140 euro per dag. De nationale parken vragen entree en een shuttle tussen twee bestemmingen kost al snel vijftig dollar per persoon.
Cuba is een apart geval. Slapen bij mensen thuis in een casa particular kost twintig tot dertig euro, maar eten buiten de staatsrestaurants en vervoer maken het onvoorspelbaar. Neem contant geld mee, want buitenlandse pinpassen werken er lang niet altijd.
Is reizen door Midden-Amerika veilig?
De veiligheidssituatie verschilt hier sterker per land dan in vrijwel elke andere regio, dus het loont om per land te kijken in plaats van Midden-Amerika over één kam te scheren.
Costa Rica, Panama en Belize gelden als veilig voor reizigers. Costa Rica is al decennia de stabielste democratie van Latijns-Amerika en heeft geen leger.
Guatemala en Nicaragua zijn prima te doen op de toeristische routes, maar vragen oplettendheid. Reis er niet in het donker over land en neem de shuttlebusjes in plaats van te liften.
Honduras en El Salvador hebben een zwaardere reputatie. Die geldt vooral voor de grote steden en veel minder voor plekken als Roatán of de Ruta de las Flores. Kijk hier het reisadvies van Buitenlandse Zaken goed na, want dat verschilt per departement.
De praktische risico’s zijn overal vergelijkbaar: straatroof in steden, diefstal uit bussen en oplichting bij geldwisselaars. Draag geen zichtbare sieraden, pin binnen in een bank en laat je telefoon niet op tafel liggen.
Welke vaccinaties heb je nodig voor Midden-Amerika?
De gezondheidsrisico’s in Midden-Amerika zijn beperkt en goed te beheersen, maar ze vragen wel voorbereiding. Maak zes weken voor vertrek een afspraak bij de GGD of een reiskliniek.
Vaccinaties
DTP en hepatitis A worden voor de hele regio aangeraden. Bij langer verblijf of reizen buiten de gebaande paden komen buiktyfus en hepatitis B erbij. Gele koorts is niet verplicht, behalve als je aankomt vanuit een land waar het voorkomt, zoals Colombia of Brazilië.
Muggen
Dengue en chikungunya komen in de hele regio voor en worden overgedragen door een mug die overdag steekt. Er bestaat geen pil tegen, dus muggenspray met DEET en lange kleding zijn je enige bescherming. Malaria speelt alleen nog in afgelegen delen van Honduras en Nicaragua.
Drinkwater
In Costa Rica en in Panama-Stad kun je het kraanwater drinken. In Guatemala, Nicaragua, Honduras en Belize niet. Neem een fles met filter mee, dat scheelt een berg plastic.
Hoogte
Antigua ligt op 1.500 meter en het Atitlánmeer op 1.560. Dat is te laag voor hoogteziekte, maar hoog genoeg om ’s avonds af te koelen naar een graad of twaalf. Neem een trui mee.
Veelgestelde vragen over reizen in Midden-Amerika
Welke landen liggen in Midden-Amerika?
Zeven: Guatemala, Belize, Honduras, El Salvador, Nicaragua, Costa Rica en Panama. Cuba en de Dominicaanse Republiek horen geografisch bij de Caribische eilanden, maar staan op deze pagina als naaste buren.
Wat is het goedkoopste land van Midden-Amerika?
Nicaragua, met 35 tot 50 euro per persoon per dag inclusief kamer, eten en vervoer. Guatemala en Honduras zitten daar vlak bij.
Wanneer kun je het beste naar Midden-Amerika?
Tussen december en april, het droge seizoen. Wie drukte en hoge prijzen wil vermijden gaat in mei of november, aan de randen van het regenseizoen.
Heb ik een visum nodig voor Midden-Amerika?
Nee, Nederlanders mogen er negentig dagen zonder visum verblijven. Let op het CA-4-verdrag: Guatemala, El Salvador, Honduras en Nicaragua delen één gezamenlijke periode van negentig dagen, dus reizen tussen die vier zet je teller niet terug op nul.
Is Costa Rica geschikt om met kinderen te reizen?
Ja, het is de makkelijkste bestemming van de regio voor gezinnen. Korte afstanden, drinkbaar kraanwater, goede zorg en veel dieren die je zonder moeite ziet.
Kun je in Midden-Amerika het kraanwater drinken?
In Costa Rica en Panama-Stad wel, in de rest van de regio niet. Een fles met ingebouwd filter lost dat op en scheelt veel plastic.
Hoeveel tijd heb je nodig voor een rondreis?
Drie weken voor twee of drie landen. In twee weken doe je één land goed, of het zuidelijke stuk van Nicaragua naar Panama.
Wat is een chicken bus?
Een afgedankte Amerikaanse schoolbus, omgebouwd en fel beschilderd, die als lokaal vervoer dienstdoet. Spotgoedkoop en een ervaring op zich, maar traag en vol. Voor lange trajecten tussen landen zijn de shuttlebusjes praktischer.